LGS’de Kelimeler Artıyor, Peki Okuma Becerimiz?

Bir LGS sorusunu düşünün. Karşımızda bazen birkaç satırlık kısa bir soru değil; bir metin, grafik, tablo, görsel ve bunlarla bağlantılı uzun bir soru kökü bulunabiliyor. Öğrenciden yalnızca bilgiyi bilmesi değil, verilen bilgileri doğru okuyup anlamlandırması, yorumlaması ve sonuca ulaşması bekleniyor.

Peki öğrencilerimiz bu soruların içindeki kelimeleri gerçekten okuyabiliyor mu, yoksa yalnızca soruyu hızlıca geçmeye mi çalışıyor?

LGS Artık Sadece “Bilmek” Değil

Millî Eğitim Bakanlığı tarafından yayımlanan LGS örnek sorularında öğrencilerin okuduğunu anlama, yorumlama, sonuç çıkarma, analiz etme, problem çözme ve eleştirel düşünme gibi becerilerinin ölçülmesine özellikle dikkat ediliyor.

Bu durum bize önemli bir gerçeği gösteriyor:

Bir öğrencinin başarılı olması için yalnızca konuyu bilmesi yeterli olmayabiliyor. Bildiği bilgiyi doğru soruda, doğru biçimde kullanabilmesi de gerekiyor.

Örneğin matematik sorusunda gerekli işlemi biliyor olabilir. Ancak sorunun ne istediğini doğru anlamadıysa doğru işlemi seçemeyebilir. Fen bilimlerinde konuya hâkim olabilir; fakat verilen deney metnindeki önemli ayrıntıyı gözden kaçırırsa soruyu yanlış cevaplayabilir. Yani bazen problem matematikte ya da fende değil, soruyu okuma biçimimizde olabilir.

Okumak Başka, Anlamak Başka

Bir metni gözlerimizle takip etmek, onu gerçekten anladığımız anlamına gelmez.

İyi bir okuyucu; önemli bilgiyi fark eder, ana düşünceyi belirler, metindeki ilişkileri kurar, verilen bilgiler arasında bağlantı oluşturur ve gerektiğinde metinden çıkarım yapar.

Bu nedenle LGS hazırlığında yalnızca test sayısını artırmak yerine öğrencilerin etkin okuma becerilerini geliştirmek de önemlidir. Peki bunun için ne yapabiliriz?

Okuma Becerisi Nasıl Geliştirilir?

Her gün uzun saatler kitap okumak zorunda değiliz. Önemli olan düzenli ve anlayarak okuma alışkanlığı geliştirmek.

Bir metin okunduktan sonra;

•      “Bu metnin ana düşüncesi ne?”

•      “Yazar burada ne anlatmak istiyor?”

•      “Metinden hangi sonucu çıkarabiliriz?”

•      “Bu bilgiyi farklı bir durumda nasıl kullanabiliriz?”

gibi sorular üzerinde konuşmak, okuduğunu anlamayı destekleyebilir.

Ayrıca öğrencilerin yalnızca Türkçe sorularında değil; matematik, fen bilimleri ve diğer derslerde de soru köklerini dikkatli okumaları önemlidir.

Kitap Okumak Sınava Hazırlığın Bir Parçasıdır

Kitap okumak elbette yalnızca LGS için yapılan bir çalışma değildir. Çocukların kelime dağarcığını geliştirmelerine, farklı düşüncelerle karşılaşmalarına ve kendilerini daha iyi ifade etmelerine de katkı sağlar.

Ancak sınav döneminde düzenli okuma alışkanlığının bir başka önemli katkısı daha vardır: Öğrenci, uzun ve bilgi yoğun metinlerle karşılaştığında “Bu soru çok uzun!” demek yerine, metni parçalara ayırarak anlamaya başlayabilir.

Çünkü uzun bir sorudan korkmak yerine, onu anlamlı parçalara ayırabilmek önemli bir beceridir.

Sonuç: Daha Çok Değil, Daha Anlayarak Okumak

LGS’de başarıyı yalnızca çözülen soru sayısıyla değerlendirmek yerine, öğrencinin soruyu nasıl okuduğuna ve nasıl düşündüğüne de bakmak gerekiyor.

Bugün bir öğrenciye kazandırabileceğimiz en değerli alışkanlıklardan biri belki de şudur:

Okuduğunu anlamak, düşündüğünü sorgulamak ve cevaba ulaşmadan önce sorunun ne istediğini gerçekten anlamak.

Çünkü sınavlarda kelimeler çoğalırken öğrencinin ihtiyacı olan şey yalnızca daha hızlı okumak değil; daha dikkatli, daha bilinçli ve daha anlamlı okumaktır.